Του Κωστή Χατζηδάκη, Αντιπροέδρου της Νέας Δημοκρατίας, Βουλευτή Β’ Αθηνών
Το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης μπορεί να ακούγεται σαν ένα αυστηρώς τεχνοκρατικό ζήτημα, όμως μας αφορά άμεσα. Αφορά τους αγρότες μας. Αφορά την περιφερειακή ανάπτυξη. Αφορά τα νησιά μας που δέχονται τεράστιες μεταναστευτικές πιέσεις. Αφορά την κάθε Ελληνίδα και τον κάθε Έλληνα.
Οι διαπραγματεύσεις για τη διαμόρφωση του νέου Πλαισίου δεν πρόκειται να είναι εύκολες. Και αυτό έχει να κάνει με μια σειρά από λόγους: Ο πρώτος είναι φυσικά το Brexit. Το μεγάλο κενό πόρων που αφήνει η αποχώρηση της Βρετανίας (σημειώνεται πως η συνεισφορά της ανερχόταν στο 16% του κοινοτικού προϋπολογισμού) θα πρέπει να καλυφθεί με πόρους από τα εναπομείναντα μέλη, τα οποία, όπως θα ανέμενε κανείς, δεν αντιμετωπίζουν ιδιαιτέρως θετικά αυτή την προοπτική. Και αυτό συνδέεται με τη δεύτερη πρόκληση, η οποία έχει να κάνει με την κατανομή χρημάτων μεταξύ χωρών. Μετά τις προτάσεις που έκανε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, υπάρχουν πλούσιες χώρες όπως η Ολλανδία και η Αυστρία που θεωρούν πως είναι «ριγμένες». Και, από την άλλη πλευρά, χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης που θεωρούν επίσης πως αδικούνται, καθώς προβλέπεται να δουν μειώσεις στους πόρους από τα προγράμματα συνοχής που θα φτάσουν μέχρι και στο 24%. Δύσκολη εξίσωση. Η τρίτη πρόκληση σχετίζεται με το χρονικό όριο για την επίτευξη συμφωνίας.
Είναι σημαντικό οι διαπραγματεύσεις να μπορέσουν να ολοκληρωθούν μέχρι τις Ευρωεκλογές του 2019. Ο ένας λόγος είναι πως πρέπει να βιαστούμε για να είναι όλα τα προγράμματα έτοιμα να τρέξουν τον Ιανουάριο το 2021. Ο άλλος λόγος είναι πολιτικός: Μιας και είναι υπαρκτό το ενδεχόμενο να προκύψει ένα Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο που θα ρέπει πιο πολύ προς τον ευρωσκεπτικισμό, αν δεν έχει κλείσει το ζήτημα μέχρι τις εκλογές κινδυνεύουμε να υπάρξουν μεγάλες καθυστερήσεις, κάτι που θα έχει ιδιαίτερα αρνητικές επιπτώσεις στην οικονομία και όχι μόνο. Τέλος, η τέταρτη πρόκληση έχει να κάνει με τα είδη πολιτικών που θα στηριχθούν. Το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο που προτείνει η Επιτροπή εστιάζει ιδιαίτερα στην έρευνα και την καινοτομία, στην καταπολέμηση της ανεργίας, στην προστασία του περιβάλλοντος και στην αντιμετώπιση της μεταναστευτικής κρίσης. Όλοι αυτοί είναι απολύτως λογικοί στόχοι. Πρέπει να δούμε όμως με προσοχή με ποιον τρόπο υλοποιηθούν οι μειώσεις σε τομείς όπως η γεωργία και η Συνοχή, και τι επιπτώσεις θα έχουν αυτές τόσο στο αναπτυξιακό μοντέλο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όσο και στην κοινωνική της πολιτική.
Τι συνεπάγονται όλα αυτά για την Ελλάδα;
Με βάση τα μέχρι τώρα δεδομένα γνωρίζουμε πως η χώρα μας πρόκειται να ευνοηθεί από την νέα κατανομή πόρων. Όμως αυτό που έχουμε μέχρι στιγμής είναι η πρόταση της Επιτροπής, όχι το τελικό Πλαίσιο. Το τελικό Πλαίσιο ενδέχεται να είναι αρκετά διαφορετικό μετά τις διαπραγματεύσεις, για τους προαναφερθέντες λόγους. Για αυτό και πρέπει να τηρήσουμε μια αποφασιστική στάση στη διαδικασία των διαπραγματεύσεων, με στόχο να διαφυλάξουμε τα συμφέροντα της χώρας μας, στο πλαίσιο βεβαίως της αλληλεγγύης και των κοινών ευρωπαϊκών στόχων. Οποιαδήποτε πρόωρα συμπεράσματα μπορεί να αποδειχθούν επικίνδυνα για τη χώρα.
Τι θέσεις πρέπει να έχουμε ως χώρα σχετικά με τη διαμόρφωση του προϋπολογισμού;
Είναι δεδομένο πως οφείλουμε να είμαστε υπέρ της στήριξης της έρευνας και της καινοτομίας με στόχο τη μετάβαση σε ένα σύγχρονο παραγωγικό μοντέλο και την καταπολέμηση της ανεργίας. Παράλληλα, όμως, είναι σημαντικό να μην ξεχνάμε τα εξής:
1. Στο ζήτημα του μεταναστευτικού είναι απαραίτητο να προσφερθεί στήριξη στις χώρες που πλήττονται άμεσα. Αυτό δεν θα είναι εύκολο να γίνει, καθώς δεν συμμερίζονται όλα τα κράτη-μέλη τον προβληματισμό χωρών όπως η Ελλάδα και η Ιταλία που βρίσκονται στην πρώτη γραμμή της μεταναστευτικής κρίσης.
2. Στον τομέα της γεωργίας είναι δεδομένο πως θα υπάρξουν περικοπές, καθώς δεν γίνεται η ΚΑΠ να συνεχίζει να καταλαμβάνει τη μερίδα του λέοντος των πόρων. Ωστόσο, μέχρι σήμερα, με βάση το μοντέλο της ΚΑΠ, το 80% των πόρων πάει στο 20% των αγροτών. Η Ελλάδα, λοιπόν, πρέπει να κάνει σημαία της τη στήριξη των μικρών και μεσαίων αγροτών, για λόγους κοινωνικούς, αλλά και για λόγους μη απερήμωσης της υπαίθρου. Είναι ένα επιχείρημα που σίγουρα θα βρει ευρεία υποστήριξη.
3. Στο ζήτημα της Συνοχής επείγει η στήριξη των χωρών που έχουν πληγεί περισσότερο από την κρίση. Αυτό, φυσικά, αφορά περισσότερο από όλους τη χώρα μας, όμως έχει και ευρύτερη σημασία για το ευρωπαϊκό οικοδόμημα. Διότι όσο το χάσμα μεταξύ των κρατών-μελών αυξάνεται, υπονομεύεται και η σταθερότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Ζούμε την εποχή της ανόδου των άκρων που στρέφονται ενάντια στην Ευρώπη. Σε ένα τέτοιο περιβάλλον, είναι απαραίτητο να αποδείξουμε πως η Ευρωπαϊκή Ένωση αποτελεί την πιο αξιόπιστη εγγύηση για να μπορέσουν οι χώρες της Ευρώπης να εξασφαλίσουν ένα καλύτερο μέλλον. Και αυτό θα το καταφέρουμε μόνο όταν οι Ευρωπαίοι πολίτες νιώσουν πως η Ευρωπαϊκή Ένωση υλοποιεί πολιτικές που βελτιώνουν αισθητά τη ζωή τους. Ώστε να μην νιώθει ο μέσος πολίτης την Ευρωπαϊκή Ένωση σαν ένα απόμακρο γραφειοκρατικό πρότζεκτ, αλλά σαν ένα εγχείρημα που επηρεάζει με θετικό τρόπο την καθημερινότητά του. Αυτό είναι το μεγάλο στοίχημα σήμερα για την Ευρώπη. Και είναι ένα στοίχημα που είναι στο χέρι μας να το κερδίσουμε.
