Του Νίκου Χαραλαμπίδη, Διευθυντή στο Ελληνικό γραφείο της Greenpeace
Πριν από 11 χρόνια (Αύγουστος 2007) ζήσαμε τις τραγικές φωτιές στην Ηλεία. Οι σημαντικές απώλειες σε ανθρώπινες ζωές οδήγησαν σε πολλές αντιδράσεις και, κοινωνία και πολιτικοί, διατρανώσαμε το «ποτέ ξανά»! Και ήρθε ο Ιούλιος 2018 με την πυρκαγιά στο Μάτι και τις απώλειες δεκάδων ανθρώπινων ζωών. Και πάλι σηκώθηκαν τα δάχτυλα που δείχνουν ενόχους και μοιράζουν ευθύνες ένθεν κακείθεν. Αναμένουμε άλλο ένα τρανό «ποτέ ξανά» και πορευόμαστε στην ίδια ρότα μέχρι την επόμενη καταστροφή;
Το 2007 είχαμε το αφήγημα του “στρατηγού άνεμου“, το οποίο το 2018 εμπλουτίστηκε από το αφήγημα της “κλιματικής αλλαγής“.
Η ομοιότητα εδώ έγκειται στο ότι πάντα κάποιος εξωτερικός παράγοντας ευθύνεται για την έλλειψη προετοιμασίας και συντονισμού. Και όπως ο άνεμος, έτσι και η κλιματική αλλαγή δεν είναι φαινόμενα απρόβλεπτα.
Ας βάλουμε λοιπόν τα πράγματα στη θέση τους:
- Εδώ και χρόνια, και στο θέμα των δασικών πυρκαγιών, επιμένουμε στη λάθος συζήτηση. Επικεντρωνόμαστε στο πόσα αεροπλάνα έχουμε και δεν συζητάμε καθόλου για τα απαραίτητα μέτρα πρόληψης και διαχείρισης των δασών. Ενδεικτικά αναφέρω ότι οι σχετικοί πόροι για τους ΟΤΑ για δασικές εργασίες απελευθερώθηκαν τον Ιούλιο (στη μέση της θερινής περιόδου) αντι του Φεβρουαρίου ή του Μαρτίου.
- Η πρόληψη, πέρα από τη διαχείριση της δασικής βιομάζας, περιλαμβάνει την προετοιμασία και την εκπαίδευση της κοινωνίας, βασικούς κανόνες ασφάλειας, σχέδια εκκένωσης, οδούς διαφυγής αλλά και κρουνούς, δεξαμενές κοκ (και όχι μπαζωμένα ρέματα, αν μιλάμε για πλημμύρες).
- Η κλιματική αλλαγή είναι εδώ. Είτε μας αρέσει είτε όχι, η κλιματική αλλαγή θα οδηγήσει σε πιο συχνά και πιο έντονα ακραία καιρικά φαινόμενα, σε πιο έντονες ξηρασίες, σε σημαντική αύξηση των ημερών υψηλού κινδύνου για πυρκαγιές. Η κλιματική αλλαγή δεν ξορκίζεται με λιτανείες αλλά με μέτρα και πολιτικές που προετοιμάζουν την κοινωνία και προστατεύουν τις υποδομές, ενώ ταυτόχρονα προσπαθούν να μειώσουν τις επιπτώσεις τους. Σε αυτή την κατεύθυνση είναι απαραίτητη η ταχύτατη «απανθρακοποίηση» της οικονομίας, η στροφή στην καθαρή ενέργεια κοκ. Η επίκληση της κλιματικής αλλαγής σε συνδυασμό με γεωτρήσεις για πετρέλαιο ή κατασκευή νέου λιγνιτικού σταθμού αποτελεί – στην καλύτερη περίπτωση – οξύμωρο.
Η ερώτηση που οφείλουμε όλοι να απαντήσουμε είναι η εξής απλή:
Στην επόμενη αντίστοιχη καταστροφή τι θα κάνουμε διαφορετικά ώστε να θρηνήσουμε λιγότερα θύματα; Τα υπόλοιπα αποτελούν επικοινωνιακές ασκήσεις.
