Τρία σενάρια για το πώς θα εξελιχθεί η πανδημία τα επόμενα δύο χρόνια
Ασφαλώς κανένας δεν διαθέτει τη μαγική κρυστάλλινη σφαίρα που δείχνει το μέλλον. Όμως Αμερικανοί επιστήμονες, θεωρώντας πολύ πιθανό ότι η πανδημία Covid-19 θα διαρκέσει περίπου δύο χρόνια, παρουσίασαν τα τρία πιθανότερα σενάρια για το πώς μπορεί να εξελιχθεί μέσα στην επόμενη διετία.
Οι ερευνητές του Κέντρου Έρευνας και Πολιτικής Λοιμωδών Νόσων του Πανεπιστημίου της Μινεσότα βάσισαν τις προβλέψεις τους στην εμπειρία οκτώ προηγούμενων πανδημιών γρίπης φθάνοντας έως τον 18ο αιώνα, καθώς και σε στοιχεία από την τρέχουσα πανδημία. Αν και η Covid-19 δεν προκαλείται από ιό γρίπης αλλά κορονοϊό, και οι δύο τύποι ιών πλήττουν το αναπνευστικό σύστημα και έχουν ομοιότητες, όπως η εξάπλωση από ασυμπτωματικούς φορείς (στην περίπτωση του νέου κορονοϊού σε βαθμό μεγαλύτερο από ό,τι οι ιοί της γρίπης).
Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι, με δεδομένη την εύκολη εξάπλωση του SARS-CoV-2, περίπου το 60% έως 70% του πληθυσμού σε κάθε χώρα θα πρέπει να αποκτήσει ανοσία για να επιτευχθεί η συλλογική ανοσία («της αγέλης») και έτσι να μπει ένα «στοπ» στην πανδημία, κάτι που θα πάρει χρόνο.
Τα τρία πιθανά σενάρια για το μέλλον είναι τα εξής:
- Σενάριο 1 (το «άσχημο»): Το τωρινό πρώτο κύμα της Covid-19 ακολουθείται από μια σειρά μικρότερων κυμάτων («κορυφών και κοιλάδων») στη διάρκεια ενάμισι έως δύο ετών, τα οποία βαθμιαία εξασθενούν εντός του 2021.
- Σενάριο 2 (το «κακό»): Το πρώτο κύμα της φετινής άνοιξης ακολουθείται από ένα δεύτερο ακόμη μεγαλύτερο κύμα κρουσμάτων φέτος το φθινόπωρο ή το χειμώνα, όπως συνέβη με την πανδημία της «ισπανικής γρίπης» το 1918. Στη συνέχεια θα υπάρξουν ένα ή περισσότερα μικρότερα κύματα μέσα στο 2021.
- Σενάριο 3 (το «καλό»): Το τωρινό πρώτο κύμα δεν ακολουθείται από κάποιο άλλο κύμα ή μια διαδοχή κυμάτων, αλλά από ένα «αργό σβήσιμο» της μετάδοσης της Covid-19 χωρίς μεγάλα «σκαμπανεβάσματα».
Στη διάρκεια των επόμενων κυμάτων – εάν υπάρξουν- οι αρμόδιες αρχές πιθανώς θα χρειαστεί, σύμφωνα με τους ερευνητές, να παίρνουν περιοδικά νέα περιοριστικά μέτρα όπως η κοινωνική αποστασιοποίηση και μετά να τα χαλαρώνουν ξανά, κυρίως για να διασφαλίσουν ότι τα συστήματα υγείας δεν κινδυνεύουν να κατακλυστούν από απότομη μαζική εισαγωγή ασθενών με κορονοϊό.
Άσχετα με το ποιο από τα σενάρια τελικά θα επικρατήσει στην πραγματικότητα, «πρέπει να είμαστε προετοιμασμένοι για τουλάχιστον άλλους 18 έως 24 μήνες σημαντικής δραστηριότητας της Covid-19, με νέα επίκεντρα έξαρσης να ξεπηδούν περιοδικά σε διαφορετικές γεωγραφικές περιοχές», συμπεραίνουν οι Αμερικανοί επιστήμονες.
«Θα είναι κάτι που θα κρατήσει έως δύο χρόνια. Δεν είναι θέμα απλώς να περάσουμε την κορύφωση, όπως φαίνεται να πιστεύουν μερικοί άνθρωποι», δήλωσε στους «Τάιμς της Νέας Υόρκης» ο επιδημιολόγος Μαρκ Λίπσιτς της Σχολής Δημόσιας Υγείας του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ, ο οποίος συνεργάσθηκε στη νέα μελέτη της Μινεσότα. Εκτίμησε ότι σε βάθος χρόνου δεν θα είναι αρκετός ένας και μόνο «γύρος» κοινωνικής αποστασιοποίησης με κλείσιμο καταστημάτων, σχολείων και άλλων περιορισμών.
Εάν τα κρούσματα περάσουν πάλι κάποιο όριο, που θα ορίσουν οι κατά τόπους αρχές (π.χ. 35 κρούσματα ανά 10.000 κατοίκους), ίσως καταστεί αναγκαία η επαναφορά της κοινωνικής αποστασιοποίησης, όπως εκτιμά μια δεύτερη μελέτη στο «Science», στην οποία επίσης συμμετείχε ο δρ Λίπσιτς. Οι ερευνητές τονίζουν επίσης ότι όσο αυξάνεται η δυναμικότητα σε κλίνες μονάδων εντατικής θεραπείας (ΜΕΘ), άρα και η αίσθηση ασφάλειας του συστήματος υγείας, τόσο η επόμενη κοινωνική αποστασιοποίηση θα μπορεί να «πυροδοτηθεί» σε υψηλότερα επίπεδα (π.χ. στα 70 νέα κρούσματα ανά 10.000 κατοίκους).
Και η δεύτερη αυτή μελέτη εκτιμά ότι θα απαιτηθεί χρόνος έως την κατάκτηση της συλλογικής ανοσίας και ότι πιθανότατα δεν θα αρκέσει μια «εφάπαξ» προσπάθεια κοινωνικής αποστασιοποίησης, όπως αυτή που τώρα βρίσκεται σε εξέλιξη ή σταδιακά χαλαρώνει (ανάλογα με το στάδιο της επιδημικής καμπύλης σε κάθε χώρα). Ένας βασικός άγνωστος παράγοντας στην «εξίσωση» της Covid-19 είναι πότε θα υπάρξει ένα ευρέως διαθέσιμο εμβόλιο, έτσι ώστε μέσω αυτού του τρόπου ένα μεγάλο μέρος του πληθυσμού να ανοσοποιηθεί. Αν αυτό συμβεί απρόσμενα γρήγορα, τότε ίσως επικρατήσει ένα τέταρτο πιο αισιόδοξο σενάριο.
ΗΠΑ: Η υδροχλωρικίνη δεν φάνηκε να έχει αποτέλεσμα σε ασθενείς με covid-19
Η χορήγηση υδροχλωρικίνης, ένα φάρμακο κατά της ελονοσίας, δεν βελτίωσε ούτε επιδείνωσε με σημαντικό τρόπο την κατάσταση της υγείας των ασθενών που νόσησαν βαριά από τον κορονοϊό, σύμφωνα με έρευνα που δημοσιεύθηκε χθες Πέμπτη και πραγματοποιήθηκε σε νοσοκομεία της Νέας Υόρκης.
“ Ο κίνδυνος να χρειαστεί να διασωληνωθούν οι ασθενείς ή να πεθάνουν δεν μειώθηκε ούτε αυξήθηκε σημαντικά μεταξύ αυτών στους οποίους χορηγήθηκε υδροχλωρικίνη σε σχέση με αυτούς που δεν έλαβαν κανένα φάρμακο”, διευκρίνισαν οι συντάκτες της έρευνας που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό New England Journal of Medicine.
Η έρευνα χρηματοδοτήθηκε από το Αμερικανικό Ινστιτούτο Υγείας και διενεργήθηκε σε ασθενείς με covid-19 που διακομίστηκαν στα επείγοντα περιστατικά των νοσοκομείων New York-Presbyterian Hospital και Columbia University Irving Medical Center.
Σε 811 ασθενείς χορηγήθηκαν δύο δόσεις των 600 mg υδροχλωρικίνη την πρώτη ημέρα και στη συνέχεια 400 mg καθημερινά επί τέσσερις ημέρες. Σε 565 ασθενείς δεν χορηγήθηκε κανένα φάρμακο.
Η έρευνα “ δεν θα πρέπει να χρησιμοποιηθεί για να αποκλειστούν” πιθανά οφέλη ή κίνδυνοι από τη χορήγηση υδροχλωρικίνης, ανέφεραν οι επιστήμονες.
“ Ωστόσο τα αποτελέσματά μας δεν στηρίζουν τη χρήση υδροχλωρικίνης προς το παρόν για άλλες περιπτώσεις πέραν της διενέργειας κλινικών ερευνών προκειμένου να ελεγχθεί η αποτελεσματικότητά της”, πρόσθεσαν.
Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει αναφερθεί συχνά στη χρήση της υδροχλωρικίνης ως θεραπεία για την αντιμετώπισης της covid-19.
Η υδροχλωρικίνη και η χλωροκίνη χρησιμοποιούνται εδώ και χρόνια για τη θεραπεία της ελονοσίας και κάποιων αυτοάνοσων, όπως ο λύκος και η ρευματοειδής αρθρίτιδα.
Όμως τόσο οι αμερικανικές όσο και οι καναδικές υγειονομικές αρχές είχαν προειδοποιήσει στα τέλη Απριλίου κατά της χρήσης των δύο φαρμάκων αυτών για την πρόληψη ή τη θεραπεία του κορονοϊού εκτός κλινικών ερευνών.
Η Αμερικανική Υπηρεσία Φαρμάκων (FDA) έδωσε εκτάκτως άδεια την προηγούμενη εβδομάδα για τη χρήση ενός πειραματικού αντιικού, της ρεδεμσιβίρης, για την covid-19. Μεγάλη αμερικανική έρευνα κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η ουσία αυτή μειώνει κατά πολλές ημέρες την ανάρρωση των ασθενών που νοσούν βαριά.
Η FDA των ΗΠΑ ενέκρινε το πρώτο γρήγορο τεστ αντιγόνων
Δύο νέα τεστ ανίχνευσης του κορονοϊού SARS-CoV-2, ο οποίος προκαλεί τη νόσο Covid-19, ενέκρινε με επείγουσες διαδικασίες η Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA) των ΗΠΑ. Πρόκειται για το πρώτο τεστ αντιγόνων που μπορεί να ανιχνεύει γρήγορα αν κάποιος έχει μολυνθεί από το νέο ιό και το πρώτο διαγνωστικό μοριακό τεστ που γίνεται κατ’ οίκον με δείγμα σάλιου.
Το τεστ αντιγόνου Sofia 2 SARS Antigen FIA, το οποίο θα προσφέρει ένα φθηνό και γρήγορο εργαλείο για μαζικό έλεγχο κατ’ αρχήν του υγειονομικού προσωπικού, έχει αναπτυχθεί από την εταιρεία Quidel Corp της Καλιφόρνια και βασίζεται σε δείγμα που λαμβάνεται από τη μύτη και τα αποτελέσματα βγαίνουν σε μερικά λεπτά.
Τα τεστ αντιγόνων είναι η τρίτη κατηγορία τεστ, πέρα από τα μοριακά τεστ (PCR) που ανιχνεύουν το γενετικό υλικό (και κατ’ επέκταση την ενεργή λοίμωξη από κορονοϊό) και τα ορολογικά τεστ αντισωμάτων που ανιχνεύουν αντισώματα έναντι του νέου ιού (μια ένδειξη προηγούμενης λοίμωξης). Τα τεστ αντιγόνου ανιχνεύουν άμεσα κατά πόσο υπάρχουν ίχνη του ιού (πρωτεΐνες-αντιγόνα) σε ένα δείγμα. Η FDA σκοπεύει να εγκρίνει σύντομα και άλλα τεστ αντιγόνων.
Τα εν λόγω τεστ είναι πολύ ακριβή στην ανίχνευση των λοιμώξεων Covid-19, αλλά δεν μπορούν να ανιχνεύσουν όλες τις λοιμώξεις, ενώ έχουν και υψηλότερο ποσοστό ψευδώς αρνητικών αποτελεσμάτων σε σχέση με τα μοριακά τεστ PCR που χρησιμοποιούνται ευρέως (και στην Ελλάδα). Συνεπώς, σύμφωνα με τη FDA, τα αρνητικά αποτελέσματα των γρήγορων τεστ αντιγόνων μπορεί να χρειαστούν επιβεβαίωση από ένα μοριακό τεστ, που είναι πιο αργό και πιο ακριβό, αλλά και πιο αξιόπιστο.
Τα τεστ αντιγόνων, μετά από περαιτέρω βελτίωση τους, μπορεί μελλοντικά να χρησιμοποιηθούν και στο σπίτι, όπως τα τεστ εγκυμοσύνης. Η FDA ανέφερε ότι «τα τεστ αντιγόνων θα παίξουν κρίσιμο ρόλο στη μάχη κατά της Covid-19».
Η FDA ενέκρινε επίσης το μοριακό τεστ του Εργαστηρίου Rutgers Clinical Genomics Laboratory του Νιου Τζέρσι, το πρώτο τεστ που έχει πλέον έγκριση για χρήση δειγμάτων σάλιου που λαμβάνονται κατ’ οίκον και το οποίο θα χορηγείται μόνο με ιατρική συνταγή. Τα δείγματα θα πρέπει να στέλνονται ταχυδρομικά στο εργαστήριο μέσα σε ειδικά σφραγισμένο πακέτο (που περιέχεται στο «κιτ» του τεστ) για να αναλυθούν και στη συνέχεια θα ενημερώνεται κανείς για τα αποτελέσματα.
Είχε προηγηθεί τον Απρίλιο η έγκριση από τη FDA του πρώτου κατ’ οίκον τεστ για τον κορονοϊό με βάση δείγματα που λαμβάνει κανείς μόνος του από τη μύτη του και τα οποία επίσης στέλνονται για εργαστηριακή εξέταση. Τα τεστ σάλιου είναι ακόμη πιο εύχρηστα και «φιλικά» για το χρήστη σε σχέση με τα τεστ από τη μύτη.
Σύμφωνα με τη FDA, η οποία από την αρχή της πανδημίας έχει εγκρίνει επειγόντως περισσότερα από 80 τεστ για την Covid-19, τα κατ’ οίκον τεστ «παρέχουν μια επιπρόσθετη επιλογή για εύκολη, ασφαλή και βολική συλλογή δειγμάτων, χωρίς να χρειαστεί να πάει κανείς στο ιατρείο, στο νοσοκομείο ή σε άλλο χώρο διενέργειας τεστ».
Μία εξήγηση γιατί οι άνδρες υποφέρουν περισσότερο από Covid-19
Οι άνδρες έχουν στο αίμα τους υψηλότερα επίπεδα του ενζύμου ACE2, που βοηθάει τον κορονοϊό SARS-CoV-2 να μολύνει τα ανθρώπινα κύτταρα, όπως προκύπτει από μία μεγάλη ευρωπαϊκή επιστημονική έρευνα σε χιλιάδες ασθενείς, ορισμένοι εκ των οποίων και στην Ελλάδα. Η διαπίστωση πιθανώς εξηγεί γιατί σε όλον τον κόσμο πολλοί περισσότεροι άνδρες από ό,τι γυναίκες αρρωσταίνουν σοβαρά από την Covid-19 και πεθαίνουν από αυτήν τη νόσο.
Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον καθηγητή καρδιολογίας Άντριαν Βόορς του Ιατρικού Κέντρου του Πανεπιστημίου του Γκρόνιγκεν, οι οποίοι έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό «European Heart Journal» της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Καρδιολογίας, ανέλυσαν δείγματα από δύο ομάδες ασθενών με καρδιακή ανεπάρκεια σε 11 χώρες. Η πρώτη ομάδα περιλάμβανε 1.485 άνδρες και 537 γυναίκες, ενώ η δεύτερη 1.123 άνδρες και 575 γυναίκες. Η μέση ηλικία των συμμετεχόντων ήταν 69 για τους άνδρες και 75 για τις γυναίκες στην πρώτη ομάδα και 74 και 76, αντίστοιχα, στη δεύτερη. Στη μελέτη συμμετείχε ο καθηγητής Γεράσιμος Φιλιππάτος της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών (υπεύθυνος της Μονάδας Καρδιακής Ανεπάρκειας στο πανεπιστημιακό νοσοκομείο «Αττικόν») και της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου της Κύπρου.
Η έρευνα δείχνει ότι οι ασθενείς με καρδιακή ανεπάρκεια που παίρνουν φάρμακα αναστολείς ή ανταγωνιστές του ACE2 (μετατρεπτικού ενζύμου αγγειοτενσίνης τύπου 2), δεν έχουν υψηλότερα επίπεδα ACE2 στο αίμα τους, άρα δεν κινδυνεύουν περισσότερο από τον κορονοϊό. «Τα ευρήματά μας δεν υποστηρίζουν τη διακοπή της χορήγησης αυτών των φαρμάκων στους ασθενείς με καρδιακή ανεπάρκεια που εμφανίζουν και Covid-19, όπως είχε προταθεί από προηγούμενες αναφορές», δήλωσε ο δρ Βόορς.
Ο υποδοχέας ACE2, που βρίσκεται στην επιφάνεια των ανθρωπίνων κυττάρων, προσδένεται στο κορονοϊό και του επιτρέπει να εισδύσει και να τα μολύνει. Υψηλά επίπεδα ACE2 υπάρχουν στους πνεύμονες και πιστεύεται ότι παίζουν κρίσιμο ρόλο στην επιδείνωση της Covid-19.
Η νέα έρευνα μελέτησε τα επίπεδα ACE2 μόνο στο πλάσμα αίματος και όχι σε ιστούς όπως των πνευμόνων. Επίσης, τα συμπεράσματά της περιορίζονται μόνο στους ασθενείς με καρδιακή ανεπάρκεια και όχι γενικότερα σε όλους τους ασθενείς με Covid-19.
Πάνω από το 80% των ανθρώπων δεν σχεδιάζουν να κάνουν παιδί εν μέσω πανδημίας
Πάνω από το 80% των ανθρώπων δεν σχεδιάζουν να κάνουν παιδί όσο κρατά η πανδημία Covid-19, σύμφωνα με μια νέα ιταλική έρευνα, η οποία δείχνει ότι μάλλον δεν θα πρέπει να αναμένεται αύξηση του αριθμού των γεννήσεων, λόγω των περιοριστικών μέτρων (lockdown).
Οι ερευνητές του Πανεπιστημίου της Φλωρεντίας και άλλων φορέων, οι οποίοι έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό γυναικολογίας και «Journal of Psychosomatic Obstetrics and Gynecology», έκαναν δειγματοληπτική έρευνα σε 1.482 άτομα ηλικίας 18 έως 46 ετών (64% γυναίκες και 36% άνδρες).
Διαπιστώθηκε ότι τα 1.214 άτομα (ποσοστό 82%) δεν σκόπευαν να κάνουν παιδί στη διάρκεια της κρίσης του κορονοϊού. Επιπλέον, από τους 268 που σχεδίαζαν να κάνουν παιδί προτού ξεσπάσει η πανδημία, πάνω από το ένα τρίτο (37%) εγκατέλειψαν πια τα σχέδια τους. Οι βασικές αιτίες είναι οι ανησυχίες για μελλοντικές οικονομικές δυσκολίες (58%) και οι πιθανές συνέπειες στην εγκυμοσύνη λόγω της Covid-19.
Για «ανησυχητικά» ευρήματα, όσον αφορά την επίπτωση της καραντίνας στην πρόθεση των ζευγαριών να κάνουν παιδί, ακόμη και μεταξύ όσων δεν έχουν χάσει τη δουλειά τους, ούτε έχουν μείωση εισοδημάτων λόγω πανδημίας, έκανε λόγο η ερευνήτρια δρ Ελιζαμπέτα Μιτσέλι του ιταλικού Κέντρου Τεχνολογιών Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής.
Από την άλλη, ο φόβος ότι η καθυστέρηση στη σύλληψη παιδιού μπορεί να δυσκολέψει την προσπάθεια αργότερα, ωθεί ορισμένα ζευγάρια να αψηφούν την πανδημία και τις όποιες ανησυχίες, επιμένοντας στα αρχικά σχέδια τους να αποκτήσουν παιδί. Ενώ υπήρξε και ένα 11% των ερωτηθέντων -κυρίως γυναίκες- που δήλωσαν ότι τους ήλθε η διάθεση για παιδί εν μέσω πανδημίας και καραντίνας. Όμως μόνο το 4% δήλωσαν ότι όντως προσπάθησαν ενεργητικά να «πιάσουν» παιδί στη διάρκεια των περιοριστικών μέτρων.
Η μελέτη αξιολόγησε επίσης τη σεξουαλική διάθεση των συμμετεχόντων στην έρευνα. Δύο στους τρεις (66%) ανέφεραν ότι δεν μειώθηκε η συχνότητα των σεξουαλικών επαφών τους κατά την καραντίνα.
Σύνδεσμος για την επιστημονική δημοσίευση: https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/0167482X.2020.1759545
Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ
